Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar



Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar

Deniz Kan

Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji Bölümü, Antalya

kanndeniz@gmail.com
Özet: Küreselleşme ve enformasyon teknolojisindeki gelişmeler, bilgi ve yeni iletişim teknolojilerini içeren dijital oyunları ortaya çıkarmıştır. 1960’lı yıllardan itibaren gelişme gösteren dijital oyunlar, ülkemizde ve dünyada en hızlı gelişen endüstrilerden biri haline gelmiştir. Küreselleşen ekonomi, esnek üretim sistemi ve teknolojik gelişmeler; dijital oyun endüstrisini ve dijital oyun endüstrisinde çalışan oyun geliştiricilerin istihdam ve çalışma koşullarında değişiklikler ortaya çıkarmıştır.

Bu çalışmanın amacı; küreselleşen ekonomi ve yeni iletişim teknolojilerinin yeni ekonomiyi nasıl biçimlendirdiğini ve bu süreç içerisinde ortaya çıkan dijital oyunları, konuyla ilgili ayrıntılı literatürden elde edilen bilgiler çerçevesinde sorgulayacaktır.
Anahtar Sözcükler: Küreselleşme, yeni iletişim teknolojileri, dijital oyunlar
Abstract: Globalization and the developments in information technology have given rise to the digital games which consists of new information technologies. Developing since 1960s, the computer games industry has become one of the fastest growing industries in Turkey and in the world. Globalized economy, flexible production systems and technological developments have transformed both the digital gaming industry and the employment and working conditions of game developers working in the digital gaming industry.

The aim of this study is to explore, in the light of existing literature on the subject of the digital gaming industry, how the new economy is being shaped by the globalized economy and the new communication technologies and also to analyze the digital games that emerge in the process.
Keywords: Globalization, new communication technologies, digital games


1.KÜRESELLEŞME VE DEĞİŞİM DİNAMİKLERİ

1.1.Küreselleşme

Küreselleşme; coğrafi, siyasal, sosyo-kültürel ve ekonomik boyutları ile pek çok farklı sürecin karmaşık bir sonucu olarak tanımlanmaktadır. Zaman ve mekanın önemini yitirdiği, coğrafi sınırların genişlediği, sermaye, finans, teknoloji ve enformasyonun küresel ölçekte birleşerek dolaşıma sokulduğu bir sürecin ifadesidir. Özellikle, iletişim teknolojilerindeki gelişmelerle birlikte sermaye ve finans hareketlerinin yoğunluğu, küreselleşmenin ekonomik boyutunu ön plana çıkarmıştır. Ekonomik alandaki küreselleşme ve bu süreçle bağlantılı tartışma alanlarının ortaya çıkışı ise 1970’li yıllardaki ekonomik kriz ve sonrasında bir çok ülkede uygulanan ekonomi politikalarıdır.

1970’lerde yaşanan ekonomik kriz, kapitalizmin kendini yeniden yapılandırmasına ve krizi aşma çabaları sonrasında yeni piyasalara açılma ihtiyacını ortaya koymuştur. Bu süreçle ilgili kapitalizmin yeni biçimi olarak neo-liberal politikalar ve küreselleşme söylemi ortaya çıkmıştır. Küreselleşme sürecine felsefi ve ideolojik bir temel sağlayan neo-liberal politikaların öncülerinden biri olan Friedman, serbest piyasa koşullarının kendiliğinden işlediğini ileri sürdüğü sistemde, rekabet ve bireysel tercihlere dayalı bir olanaklılık olabileceğini ileri sürmüştür (Friedman, 2008:36). Küreselleşmenin temelini oluşturan neo-liberal politikalar “birey, seçme özgürlüğü, serbest piyasa sistemi ve sınırlı hükümet ilkelerine dayanır” (Sallan Gül, 2004:37). 1970’li yıllara kadar uygulama alanı bulan Keynesyen politikalarda kalkınmanın temel aktörü olan devlet anlayışı ve buna ideolojik temel sağlayan sosyal demokrasi, yerini küreselleşen dünya ile uyumlu neo-liberal politikalara bırakmıştır. Bu şekilde devletin ekonomideki rolünün giderek sınırlandırılması, ekonominin serbest piyasa aktörlerine bırakılması amaçlanmıştır. Bu gelişmeler, kapitalist ülkeler dışında da uygulanarak, IMF ve Dünya Bankası gibi kuruluşlarca desteklenmiştir (Gül, 2008: 121). “Ekonomik kriz nedeniyle önem kazanan bu kurumlar, tüm güçlerini borçlu ülkelerin ekonomi politikalarında ve iktisadi kurumlarında reform yapılması için kullanmışlardır” (Adda, 2010:9) Bu bağlamda, serbest piyasa ekonomisine geçişle birlikte yaşanan değişimler, ekonomik küreselleşme sürecinin ön plana çıkmasına sebep olmuştur.

Küreselleşmenin 1980’li yıllardan itibaren giderek yaygınlaşması sermayenin hareketliliğine, çok uluslu şirketlerin artan hakimiyetine, uluslararası rekabetin hız kazanmasına sebep olmuştur. Sermayenin küresel bir ağ içerisinde iletişim teknolojileriyle birleşerek ilerlemesi “küresel erişimi genişleterek, piyasaları kaynaştırarak, yerleşimin, sermayenin rekabet gücü açısından avantajlarını en üst düzeye çıkararak karlılık oranlarını önemli ölçüde artırmıştır” (Castells, 2008: 122). Küreselleşme, kıtalar ve bölgeler arası etkinlik, akış, ağlar ve etkileşimi oluşturan toplumsal ilişkilerin mekansal örgütlenmesindeki dönüşümü ifade eden süreçler olarak ele alınmıştır (Held vd, 2008: 89). Bu anlamda iletişim ve küresel bilgisayar ağları çerçevesinde, sermayenin küreselleşmesi ve yeniden yapılanması sağlanmıştır.

Kapitalizmin yeniden yapılanması ile sermayenin birikim ve örgütlenme biçimlerinde farklılaşma ortaya çıkmıştır. Bilgi ve enformasyon teknolojisindeki gelişmelere paralel olarak, esnek üretim uygulamaları ve işgücü piyasaları da etkilenmiştir. Esnek üretim sistemi, sanayi toplumunun üretim sistemi olan, kitlesek üretim yapmaya yönelik fordist üretim sisteminin yerine geçmiştir. “Post-fordistler bu değişimleri büyük ölçekli örgüt, merkezileşme, bürokrasi ve hiyerarşiden, çok daha kapsamlı bir genel kopuşla bağlantılandırır” (Kumar, 2010:201). Bu anlamda hayat boyu güvenli, istikrarlı bir istihdam yapısı yerine daha esnek, örgütsüz, belirsiz bir üretim sistemi ve işgücü piyasası oluşmuştur. Bauman bu durumu ve sürecin anlamını, “belirsiz, ele avuca sığmaz ve kendi başına buyruk doğası, bir merkezin, kontrol masasının, bir yönetim kurulunun idari yokluğu” olarak değerlendirmektedir. (Bauman, 2014:69). Sennett bu süreci, zamanın yeniden yapılandırıldığı, okunaksız, belirsiz, esnek, kısa vadeli etkinlikler olarak ifade etmektedir (Sennett, 2005:88).

Sonuç olarak, postfordizm olarak adlandırılan toplumsal ve ekonomik yeniden yapılanma süreci, “esneklik” kavramı ile birlikte emek yapısının dönüşümünde, meta üretiminde ve çalışma koşullarında değişiklikleri ortaya çıkarmıştır. Bu dönem, “Fordizm”den, “post- Fordizm”e doğru uzun süreli bir dönüşümden, bir yanda üretimle verimlilik, diğer yanda tüketimle rekabet arasındaki ilişkilerin tarihsel bir değişim geçirdiği “büyük geçiş dönemi” olarak” tanımlanır (Castells, 2008:209). Bu dönemin ivme kazanmasında itici güç teknolojik gelişmeler olmuştur. Teknolojik gelişmeler doğrultusunda yeni piyasaların ortaya çıkmış ve yeni yöntemler uygulamaya geçilmiştir.

  1. Dijital Oyunlar

Günümüzde yaşanan bu değişim ve dönüşüm süreci ile birlikte bilgi, temel ve stratejik bir üretim faktörü olarak sisteme entegre olmuştur. Bu dönüşümü sağlayan bilginin niteliğinde meydana gelen değişimlerdir. Bell’e (1973) göre bu durum ürün ve süreçlerin büyük bir hızla değiştiği, bilgi temelli iletişim teknolojilerinin var olduğu yeni bir toplumsal yapıdır.

Bu dönüşümler emek yapısında ve çalışma koşullarında farklılıklar getirmiştir. Özellikle bilgisayar teknolojisi, ağ teknolojisi, internet ve internet uygulamaları çalışma sürecinin dönüşümünü hızlandırmış, esnekliğe ve ağlar oluşturmaya dayanan yeni biçimler ortaya çıkarmıştır. (Castells, 2008:326). Yaşanan bu değişim süreci, bilgi ve beceriyi merkeze alarak, bilgi ve teknolojiyi kullanmada nitelikli-vasıflı işgücü ihtiyacını önemli hale getirmiştir. Sennett, çalışanların sürekli gelişimine işaret eden bu süreci “beceri toplumu”olarak ele alır; “beceri, kişinin yapmayı öğrendiği şeyi yapmasından çok, yeni bir şey yapabilme yeteneği” olarak tanımlanmıştır (Sennett, 2015:73). Ayrıca Sennett, “kısa vadeye yönelmiş, potansiyel yeteneğe odaklanmış, geçmiş deneyimleri terk etmeye razı olan kişiler” vurgusu yapmıştır (Sennett, 2015:12). Enformasyon teknolojisi, daha bilgili işçilere verimlilik potansiyellerini tam manasıyla gerçekleştirebilmek için daha özgür alanlar yaratmaktadır. “Teknolojik değişim süreci hızını artırdığından, gerekli vasıfların tanımları sürekli aşılarak değiştiğinden vasıf sahibi olmak yeterli olmamaktadır” (Castelss, 2008:325-382). Bu anlamda”kapitalizmin başka bir ekonomiye”doğru aşılmasının potansiyel aktörü, rekabet koşulları içerisinde “insan sermayesi”nin arttırılmasıdır (Gorz, 2003; Sennett, 2015). Bu aşamada özellikle teknolojik gelişmeler, emek yapısındaki değişimlerin ayırt edici bir özelliğidir. Esnek organizasyonlar içerisinde giderek daha esnek, güvencesiz, geçici, kısa vadeli işlere uyumlu, risk alabilen bireyler ve çalışma kültürleri ortaya çıkmıştır.

Günümüzde bilişim ve enformasyon teknolojileri alanında yaşanan gelişmeler dijital oyunların ve dijital oyun sektörünün dünyada en çok getirisi olan ve en hızlı gelişen sektörlerden biri haline gelmesine sebep olmuştur. Dijital oyunlar, küresel anlamda gündelik tüketimci yaşamın en önemli metası haline gelmiştir. Hemen hemen her yaştan insan grupları gündelik yaşamlarının önemli bir bölümünü oyunlara ayırmaktadır. Bununla birlikte dijital oyun sektörü ,bir kültür endüstrisi ürünü olarak da reklam ve pazarlama ile desteklenmektedir (Binark, 2008: 36).

Dijital oyunlar küresel düzeyde ele alınmakta, yeni ekonomi alanlarından birisi olarak değerlendirilmekte ve siyasi irade tarafından desteklenmektedir. Oyun geliştiren şirketler için destek programları, yatırımcı görüşmeleri, teşvikler uygulamaya konulmuş ve hala bu konuda çalışmalar devam etmektedir. Türkiye’de ve dünyada bir çok oyun stüdyosu kurulmakta ve farklı platformlar için oyunlar geliştirilmektedir. Dijital oyun yapan oyun geliştiriciler bu alandaki yeni işgücü olarak da karşımıza çıkmaktadır. Esnek üretim tarzıyla, bilgi ve beceriye sahip, teknolojiye hakim, kapitalizmin yeni çalışan tipiyle uyumlu işgücü ortaya çıkmıştır. Bu anlamda dijital oyunlar ve dijital oyun endüstrisi gelişmektedir.

  1. Sonuç ve Değerlendirme

Küreselleşme ve kapitalizmin yeniden yapılanma süreci, iletişim ve bilgisayar teknolojilerinin önem kazanmasına sebep olmuştur. Geleneksel iletişim araçlarının yerine geçen yeni iletişim teknolojileri, gündelik hayatı ve kültürel alanı hızlı bir şekilde dönüştürmektedir. Yeni iletişim teknolojilerinin gelişmesi ile birlikte dijital içerikler ve dijital endüstri alanı ortaya çıkmıştır.

Yeni iletişim teknolojilerinden olan dijital oyunlar, yüksek eğitim teknolojisi, etkileşimsel özelliği ile yeni tüketim araçlarından ve yeni ekonomi alanlarından birisi olarak gündelik yaşam alanlarımız içerisinde önemli bir yer edinmektedir. Yeni iletişim teknolojileri internetin ağ teknoloji ile tek yönlü işleyiş yerine, karşılıklı iletişime dayanan “etkileşimsellik” özelliğine sahiptir. Yeni bilgi ve iletişim teknolojilerindeki gelişmeler, toplumsal yapının her alanını etkileyerek karşılıklı etkileşime sebep olmuştur. Bu dijitalleşme sürecinde üretim, emek ve istihdam yapıları da yeni bilgi ve iletişim teknolojileriyle dönüşmekte ve farklı biçimler almaktadır. Bu değişimler dijital oyun ve dijital oyun endüstrisinin gelişmesine sebep olmuştur.

Sonuç olarak, yeni enformasyon tekolojilerinin gelişmesi, enformasyon işleme süreçleri, internet ve internet altyapısını sağlayan şirketlerin artması dijital oyunlar içinde gelişim imkanı yaratmıştır. Özellikle internet üzerinden ve teknoloji dolayımlı dijital oyun geliştirilmesi, yaygınlaşması ve kullanılması sağlanmıştır. Oyunlar yapanlar ve kullananları aynı platformda birleştirebilme özelliğine de sahip olması sebebiyle yeni ekonomi alanlarından birisi olarak ele alınmıştır. Bu alan devlet ve siyasi irade tarafından desteklenerek, farklı iş kollarını birleştiren, farklı çıktılar sağlayabilen, önemli bir ekonomi alanı olarak karşımıza çıkmaktadır.

KAYNAKÇA

Adda, Jacques (2010), Ekonominin Küreselleşmesi, Çev: Sevgi İneci, 6. Baskı, İstanbul: İletişim Yayınları.

Bauman, Zygmunt (2014), Küreselleşme: Toplumsal Sonuçları, 5. Baskı, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

Bell, Daniel (1976), The Corning of Post-İndustrial Society: A Venture in Social Forecasting, Basic Books, New York.

Binark, M, Bayraktutan-Sütcü, G. (2008), Kültür Endüstrisi Olarak Dijital Oyun, İstanbul: Kalkedon Yayınları.

Castells, Manuel (2008), Ağ Toplumunun Yükselişi/Enformasyon Çağı: Ekonomi, Toplum ve Kültür, Cilt1, 2.Baskı, İstanbul: Bilgi Üniversitesi Yayınları.

Friedman, M (2008), Kapitalizm ve Özgürlük, Çev: Nilgün Himmetoğlu, Plato Film Yayınları.

Gorz, Andre (2003), Maddesiz: Bilgi, Değer ve Sermaye, Çev: Işık Ergüden, Ayrıntı Yayınları, İstanbul.

Gül, H (2008), Keynesçi Refah Devletinin Temeli Olarak Sosyal Demokrasi ve Yeni Liberal Dönüşümün Yansımaları, Toplum ve Demokrasi 2 (2), Ocak-Nisan.

Held,D, McGrew,A, Goldblatt,D ve Perraton,J (2008), Küreselleşmeyi Yeniden Düşünmek, içinde Küresel Dönüşümler, Büyük Küreselleşme Tartışması, D.Held vb, Ankara: Phoneix Yayınları.

Kumar Krishan (2010), Sanayi Sonrası Toplumdan PostModern Topluma: Çağdaş Dünyanın Yeni Kuramları, Çev: Mehmet Küçük, Ankara: Dost Kitabevi.

Sallan Gül, S (2004), Sosyal Devlet Bitti, Yaşasın Piyasa: Yeni Liberalimz ve Muhafazakarlık Kıskacında Refah Devleti, İstanbul: Etik Yayınları.

Sennett, Richard (2005), Karakter Aşınması: İşin Kişilik Üzerindeki Etkileri, Çev: Barış Yıldırım, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

Sennett, Richard (2015) Yeni Kapitalizm Kültürü, Çev. Aylin Onocak, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

sosyal ağlarda paylaşma



Benzer:

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconDİJİtal fotoğraf makinesi

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconDİJİtal fotoğraf makinesi

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconDİJİtal refraktometre cihazi tekniK Şartnamesi

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconDİJİtal mekanik kariştirici tekniK Şartnamesi

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconDijital Oyun Tabanlı Öğrenme Lİteratür taramasi

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconMasa Tipi Dijital Multimetre Teknik Şartnamesi

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconEndodonti için elektrikli dijital kontrol sistemi

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconDİJİtal deviR ÖLÇÜm cihazi tekniK Şartnamesi

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconDijital Cemaatler ve Postmodern Kabile Örneği: İnci Sözlük

Küreselleşen Ekonomide Dijital Oyunlar iconTür Tek lens yansıtmalı dijital fotoğraf makinesi Objektif yuvası


kullanım kılavuzu





© 2000-2020
kişileri
kilavuzu.com
.. Ev